{"id":418,"date":"2025-12-10T15:02:17","date_gmt":"2025-12-10T10:02:17","guid":{"rendered":"https:\/\/janubiyorol.uz\/?page_id=418"},"modified":"2025-12-10T15:02:17","modified_gmt":"2025-12-10T10:02:17","slug":"matnazar-pirnazarov","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/janubiyorol.uz\/uz\/matnazar-pirnazarov","title":{"rendered":"Matnazar Pirnazarov"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong>Matnazar Pirnazarov <\/strong><\/span><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>AL\u00cdM H\u00c1M USTAZ<\/p>\n<p>Matnazar Pirnazarov 1943-j\u0131l\u0131 4-aprelde d\u00fanya\u01f5a kelgen. Qatal ur\u0131s sebepli biyd\u00e1rek ketken \u00f3mirlik joldas\u0131 Pirnazar a\u01f5adan qal\u01f5an jal\u01f5\u0131z esteligi Matnazard\u0131 baw\u0131r\u0131na basqan Ana h\u00e1m ata, h\u00e1m ana bol\u0131p on\u0131 kamal\u01f5a keltirdi. Matnazar a\u01f5a \u00dargenish rayon\u0131nda\u01f5\u0131 Hafiz Xorezmiy at\u0131nda\u01f5\u0131 orta mektepte bilim ald\u0131. 1961\u20131966-j\u0131llar\u0131 Xorezm m\u00e1mleketlik pedagogikal\u0131q institut\u0131 (h\u00e1zirgi \u00c1biw Rayxan Beruniy at\u0131nda\u01f5\u0131 \u00dargenish m\u00e1mleketlik universiteti) \u00f3zbek tili, \u00e1debiyat\u0131 h\u00e1m tariyx fakultetinde oq\u0131d\u0131. 1968\u20131970-j\u0131llar\u0131 \u201cXorezm haq\u0131yqat\u0131\u201d w\u00e1layat gazetas\u0131nda xabarsh\u0131 bol\u0131p isledi, q\u00e1lemin qayrad\u0131.<\/p>\n<p>Matnazar a\u01f5a Pirnazarov ustaz \u00e1debiyattan\u0131wsh\u0131 ilimpaz Natan Muradovich Mallaevt\u0131\u0144 sh\u00e1kirti bold\u0131. N.M.Mallaev ul\u0131wma klassikal\u0131q \u00e1debiyatqa, atap aytqanda, Xorezm \u00e1debiyat\u0131na ayr\u0131qsha mehir qoy\u01f5an insan edi.<\/p>\n<p>Ustaz \u00f3z sh\u00e1kirtine Muxammed Sharif bin Muxammed Yaqub-Xarrot t\u00e1repinen 1909-j\u0131l\u0131 Xiywada k\u00f3shirilgen Muxammed Xasan Mutrib (Xonaxarobiy)di\u0144 \u00fash j\u00faz betten ibarat qoljazba diywan\u0131n us\u0131nd\u0131. Sol-sol eken izertlewshi, aspirant s\u0131pat\u0131nda 1970\u20131974-j\u0131llar\u0131 Nizamiy at\u0131nda\u01f5\u0131 Tashkent M\u00e1mleketlik pedagogikal\u0131q institut\u0131nda (h\u00e1zirgi Pedagogika universiteti) Matnazar a\u01f5a qoljazban\u0131 izertlewge sh\u0131n kewilden kiristi. Ja\u0144adan-ja\u0144a ma\u01f5l\u0131wmatlard\u0131 izlew z\u00e1r\u00farligi on\u0131 Moskva, Sankt-Peterburg, Baku s\u0131yaql\u0131 qalalard\u0131\u0144 bay kitapxanalar\u0131na jetekledi h\u00e1m \u201cMutrib Xonaxarobiy d\u00f3retiwshilik jol\u0131\u201d temas\u0131nda\u01f5\u0131 kandidatl\u0131q dissertaciyas\u0131n tab\u0131sl\u0131 jaqlad\u0131.<\/p>\n<p>1975\u20131988-j\u0131llar\u0131 Matnazar Pirnazarov Xorezm pedagogikal\u0131q institut\u0131 \u201cJ\u00e1h\u00e1n \u00e1debiyat\u0131\u201d kafedras\u0131nda docent, kafedra basl\u0131\u01f5\u0131 lawaz\u0131mlar\u0131nda q\u0131z\u01f5\u0131n ilimiy-pedagogikal\u0131q jum\u0131s al\u0131p bard\u0131. Ol 1988\u20131990-j\u0131llar dawam\u0131nda Moskva qalas\u0131nda\u01f5\u0131 Rossiya IA Sh\u0131\u01f5\u0131stan\u0131w institut\u0131nda isledi. E.E.Bertels, V.V.Bartold, A.N.Kononov s\u0131yaql\u0131 ull\u0131 sh\u0131\u01f5\u0131stan\u0131wsh\u0131 ilimpazlard\u0131\u0144 d\u00f3retiwshiligine xoshamet bergen bul ab\u0131rayl\u0131 d\u00e1rgayda \u201cT\u00farkiy xal\u0131qlar \u00e1debiyat\u0131nda \u01f5\u00e1zzel tipologiyas\u0131\u201d temas\u0131nda ja\u0144a izlenisler al\u0131p bard\u0131. Baburtan\u0131wsh\u0131 ilimpaz I.V.Stebleva menen birgelikte isledi. Baqlawlar\u0131n\u0131\u0144 n\u00e1tiyjesinde \u201cPoetikal\u0131q janrlar tipologiyas\u0131\u201d (Tashkent, \u201cFan\u201d, 1989) monografiyas\u0131 jarat\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Matnazar Pirnazarov 1989-j\u0131ldan \u00f3limine shekem UrMU \u201c\u00d3zbek \u00e1debiyat\u0131\u201d kafedras\u0131nda docent lawaz\u0131m\u0131nda islegen. 1998-j\u0131ldan universitet Ilimiy Ke\u0144esini\u0144 qarar\u0131na muwap\u0131q \u201cX\u0131zmet k\u00f3rsetken docent\u201d ata\u01f5\u0131na iye bol\u01f5an.<\/p>\n<p>Ol \u201cT\u00farkiy xal\u0131qlar \u00e1debiyat\u0131\u201d, \u201cMilliy oyan\u0131w d\u00e1wiri \u00e1debiyat\u0131 tariyx\u0131\u201d, \u201cJ\u00e1h\u00e1n \u00e1debiyat\u0131 tariyx\u0131\u201d p\u00e1nlerinen joqar\u0131 maman (professional) q\u00e1nige s\u0131pat\u0131nda lekciyalar oq\u0131\u01f5an.<\/p>\n<p>Matnazar Pirnazarov j\u00fazlegen k\u00fashli maqalalar\u0131, baspas\u00f3z h\u00e1m teleradiokompaniyada\u01f5\u0131 kewilli s\u00e1wbetleri menen de ilimiy-\u00e1debiy j\u00e1miyetshilikti\u0144, xal\u0131qt\u0131\u0144 itibar\u0131na t\u00fasken. Ol \u00f3zini\u0144 q\u00e1bileti h\u00e1m talant\u0131 menen \u01f5ana emes, al t\u0131n\u0131q h\u00e1m m\u00e1nili s\u00f3ylewi, izleniwshe\u0144ligi menen de eldi\u0144 h\u00farmetine eristi.<\/p>\n<p>Matnazar a\u01f5a sha\u0144ara\u01f5\u0131n s\u00fayiwshi INSAN edi. \u00d3mirlik joldas\u0131 Sharifa Ataxan q\u0131z\u0131 menen t\u0131n\u0131sh-tat\u0131w \u00f3mir s\u00farip, eki ul, jeti q\u0131zd\u0131 mehir-muhabbat penen t\u00e1rbiyalad\u0131. Olard\u0131\u0144 h\u00e1mmesin joqar\u0131 ma\u01f5l\u0131wmatl\u0131 bol\u0131w\u01f5a, el x\u0131zmetinde belsendi bol\u0131w\u01f5a ba\u01f5darlad\u0131. Onlap aql\u0131qlard\u0131\u0144 mehriban-m\u00fariwbetli atas\u0131 bold\u0131. Quwan\u0131shl\u0131 t\u00e1repi sonda, olard\u0131\u0144 aras\u0131nda ata jol\u0131n \u2013 ilim-p\u00e1ndi t\u00e1\u01f5dir dep bilip ta\u0144la\u01f5anlar\u0131 da bar. Matnazar a\u01f5a d\u00fanya gezgen al\u0131mlar\u0131m\u0131zdan biri. T\u00farkmenstan, \u00c1zerbayjan, Rossiya, Turkiya, Arabstan m\u00e1mleketlerinde bol\u01f5an waq\u0131tlar\u0131nda sayaxat yamasa sawda maqseti menen emes, al ilim-a\u01f5art\u0131wsh\u0131l\u0131q adamlar\u0131nan bir n\u00e1rselerdi \u00fayreniw qushtarl\u0131\u01f5\u0131 menen jasad\u0131.<\/p>\n<p>1998-j\u0131l on\u0131\u0144 \u00f3mirinde, ruwx\u0131y-a\u01f5art\u0131wsh\u0131l\u0131q ba\u01f5darda\u01f5\u0131 jum\u0131s\u0131nda, \u00e1sirese, \u00f3shpes iz qald\u0131r\u01f5an. Ol iyman-isenimine say niyetleri, arz\u0131w-\u00famitleri \u00e1melge as\u0131p, m\u00fab\u00e1rek Haj\u0131 z\u0131yarat\u0131na eristi. Sebebi, tek fizikal\u0131q emes, al kewilden h\u00e1m ruwx\u0131y jaqtan j\u00e1ne de joqar\u0131lawd\u0131 q\u00e1legen edi.<\/p>\n<p>Mekke h\u00e1m Madina k\u00f3shelerinde, Mina shat\u0131rlar\u0131nda, Arafat taw\u0131nda, barl\u0131q-barl\u0131q jerde adamlar te\u0144izi aralap barar eken, azat \u00d3zbekstan bayra\u01f5\u0131n g\u00f3zlep q\u00e1dem tasla\u01f5an. Sonda j\u00fareginde sezgen WATAN sezimi maqtan\u0131shqa aylan\u01f5an. Haj\u0131 z\u0131yarat\u0131 taq\u0131wa insan ush\u0131n \u00falken s\u0131naq-imkaniyat ekenine, son\u0131\u0144 menen birge, iyman-isenim jol\u0131 ekenine isenim payda etip, HAJ\u00cd BABA bol\u0131p, \u00f3z watan\u0131na qaytqan.<\/p>\n<p>Haj\u0131 Matnazar Pirnazarov tiri bol\u01f5anda b\u0131y\u0131l m\u00fab\u00e1rek 80 jasqa tol\u01f5an bolar edi. \u00d3zini\u0144 40 j\u0131ll\u0131q a\u01f5art\u0131wsh\u0131l\u0131q, ilimiy-pedagogikal\u0131q jum\u0131s\u0131 dawam\u0131nda \u00e1debiy-ilimiy j\u00e1miyetshilik aras\u0131nda h\u00farmet-izzetke erisken. Ol sh\u0131n m\u00e1nisindegi iyman\u0131 p\u00fatin, taq\u0131wa h\u00e1m ilim-bilimli insan edi.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Matnazar Pirnazarovt\u0131\u0144 ilimiy jum\u0131slar\u0131 dizimi:<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Pirnazarov M. Poetik janrlar tipologiyasi. Toshkent: Fan, 1989.<\/li>\n<li>Pirnazarov M. So\u02bbzda taxallusim erdi Andalib\u2026\/\/ Markaziy Osiyo madaniyati.\u00a0 Xalqaro gazeta.\u00a0 \u2116 2000.<\/li>\n<li>Pirnazarov M. Olimning topgani kitobdir. Hamdam Abdullayevning \u201cHayrat bo\u02bbstoni\u201d kitobiga so\u02bbzboshi. Toshkent-2001<\/li>\n<li>Pirnazarov M. Murtib Xonaxarobiy ijodi. G\u02bbazallar va musammatlar. Urganch, 2000.<\/li>\n<li>Pirnazarov M. Mahmud az-Zamaxshariy merosi xorijda. Az-Zamaxshariy ilmiy merosi va istiqlol mafkurasi\u201d. Ilmiy-amaliy anjumani ma\u2019ruzalarining tezislari. 20-mart, 2000.<\/li>\n<li>Pirnazarov M. Turkiy g\u02bbazaliyotning Mutribona talqini. \/\/ Badiiy tafakkur va adabiy jarayon.Urganch, 2003.<\/li>\n<li>Pirnazarov M. \u041c\u043e\u0434\u0435\u0440\u043d\u0438\u0437\u0430\u0446\u0438\u044f \u0436\u0430\u043d\u0440\u0430 \u0432\u0442\u044e\u0440\u043a\u043e\u044f\u0437\u0438\u0447\u043d\u044b\u0445 \u043b\u0438\u0442\u0435\u0440\u0430\u0442\u0443\u0440\u0430\u0445 \u043d\u043e\u0432\u043e\u0433\u043e \u0432\u0440\u0435\u043c\u0435\u043d\u0438. \/\/ \u0424\u0438\u043b\u043e\u043b\u043e\u0433\u0438\u0447\u0435\u0441\u043a\u0438\u0435 \u0438\u0441\u0441\u043b\u0435\u0434\u043e\u0432\u0430\u043d\u0438\u044f 4-\u0442\u043e\u043c. Urganch, 2003.<\/li>\n<li>Pirnazarov M. Mutrib g\u02bbazallariga taxmislar. Moziyga muhabbat. Ilmiy ommabop to\u02bbplam. Urganch, 2003.<\/li>\n<li>Pirnazarov M. Mutrib Xonaxarobiy ijodida forsiy an\u2019analar. Alisher Navoiy va fors-tojik adabiyoti Toshkent,<\/li>\n<li>Pirnazarov M. G\u02bbamxo\u2019r va talabchan. Poktiynat .Toshkent, 2002.<\/li>\n<li>Pirnazarov M. Ko\u02bbhna manbalarda Temur va Temuriylar davri. Amir Temur-davlat arbobi,sarkarda va madaniyat homiysi. Ilmiy to\u02bbplam. Toshkent, 2003.<\/li>\n<li>Pirnazarov M. G\u02bbafur G\u02bbulom turkiy adabiyotlar tadqiqotchisi. G\u02bbafur G\u02bbulom-buyuk adib. Anjuman materiallari. Urganch, 2003.<\/li>\n<li>Pirnazarov M. Navoiy-she\u2019riyat mulkining sultoni. Navoiy g\u02bbazallari poetikasi. Anjuman materiallari. Urganch, 2003.<\/li>\n<li>Pirnazarov M. Ogahiy she\u2019riyatida janrlar tipologiyasi. Ogahiy merosi-ma\u2019naviy boyligimiz. Ilmiy to\u02bbplam. 2002.<\/li>\n<li>Pirnazarov M. Andalib-turkmanu o\u02bbzbek g\u02bbazalnavisi. Filologik tadqiqotlar. Ilmiy to\u02bbplam. Toshkent, 2002.<\/li>\n<li>Pirnazarov M. Abulg\u02bboziy Bahodirxon-mashhur davlat arbobi va tarixnavis olim. Ilmiy to\u02bbplam. Toshkent, 2002.<\/li>\n<\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Matnazar Pirnazarov &nbsp; AL\u00cdM H\u00c1M USTAZ Matnazar Pirnazarov 1943-j\u0131l\u0131 4-aprelde d\u00fanya\u01f5a kelgen. Qatal ur\u0131s sebepli biyd\u00e1rek ketken \u00f3mirlik joldas\u0131 Pirnazar a\u01f5adan qal\u01f5an jal\u01f5\u0131z esteligi Matnazard\u0131 baw\u0131r\u0131na basqan Ana h\u00e1m ata, h\u00e1m ana bol\u0131p on\u0131 kamal\u01f5a keltirdi. Matnazar a\u01f5a \u00dargenish rayon\u0131nda\u01f5\u0131 Hafiz Xorezmiy at\u0131nda\u01f5\u0131 orta mektepte bilim ald\u0131. 1961\u20131966-j\u0131llar\u0131 Xorezm m\u00e1mleketlik pedagogikal\u0131q institut\u0131 (h\u00e1zirgi \u00c1biw Rayxan [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-418","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/janubiyorol.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/418","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/janubiyorol.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/janubiyorol.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/janubiyorol.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/janubiyorol.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=418"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/janubiyorol.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/418\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":419,"href":"https:\/\/janubiyorol.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/418\/revisions\/419"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/janubiyorol.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=418"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}